McKinsey’nin “State of AI in 2025” raporuna göre, şirketlerin yüzde 88’i yapay zekayı aktif olarak kullanıyor. Ancak yalnızca yüzde 6’sı teknolojiyi ölçekleyip anlamlı finansal sonuçlar elde edebiliyor.
Yapay zeka iş dünyasında artık istisna değil, norm haline geldi. McKinsey’nin küresel araştırmasına göre şirketlerin yüzde 88’i en az bir iş biriminde düzenli olarak yapay zekadan yararlanıyor. Ancak bu yaygınlık derinlik anlamına gelmiyor. Kuruluşların büyük kısmı hâlâ deneme ve pilot aşamasında; yalnızca yüzde 7’si yapay zekayı tüm organizasyona ölçekleyebilmiş durumda.
Büyüklük farkı da belirgin. Yıllık geliri 5 milyar doların üzerindeki şirketlerin yarısı yapay zekayı ölçekleme aşamasına ulaşmışken, 100 milyon doların altındaki şirketlerde bu oran %29’a düşüyor. En yaygın kullanım alanları bilgi yönetimi (%40), pazarlama ve satış (%39) ile bilgi teknolojileri (%34).
Yenilik artıyor, finansal getiri sınırlı Yapay zekanın yeniliği hızlandırdığı konusunda geniş bir mutabakat var. Katılımcıların %64’ü teknolojinin inovasyon kapasitesini artırdığını, %45’i müşteri memnuniyetinde ve rekabet avantajında iyileşme sağladığını belirtiyor.
Ancak finansal etkiler hâlâ sınırlı. Katılımcıların yalnızca %39’u yapay zekanın şirket genelinde kâr (EBIT) üzerinde etkisi olduğunu söylüyor. Bu gruptakilerin çoğu da etkinin %5’in altında kaldığını bildiriyor.
Fonksiyon bazında bakıldığında, maliyet düşüşleri en çok yazılım mühendisliği (%56), üretim (%56) ve bilgi teknolojilerinde (%54) görülüyor. Gelir artışları ise satış ve pazarlama (%67), strateji ve kurumsal finans (%65) ile ürün geliştirmede (%62) öne çıkıyor.
Yeni dalga: Otonom yapay zeka ajanları Şirketlerin %62’si otonom yapay zeka ajanlarıyla deney yapıyor. Bu sistemler, çok adımlı görevleri planlayıp kendi başına uygulayabiliyor. Ancak ölçekli kullanım henüz sınırlı; herhangi bir iş biriminde %10’dan fazla şirket bu teknolojileri geniş ölçekte devreye almış değil.
Yapay zeka ajanlarının en yaygın olduğu alanlar bilgi teknolojileri (%9), bilgi yönetimi (%8) ve pazarlama-satış (%7). Teknoloji, medya, telekomünikasyon ve sağlık sektörleri önde gidiyor.
Azınlıkta kalan “yüksek performanslılar” Rapor, katılımcıların yalnızca %6’sını “AI high performers” olarak tanımlıyor. Bu grup, yapay zekadan elde ettiği kazancı şirket kârının en az %5’i olarak raporlayan kurumları kapsıyor.
Bu şirketler, yapay zekayı yalnızca verimlilik için değil, dönüşüm aracı olarak konumlandırıyor. Dönüştürücü hedef belirleme olasılıkları diğerlerinden 3,6 kat fazla. Yalnızca maliyetleri kısmayı değil, büyümeyi (%82) ve yeniliği (%79) de ana hedef olarak görüyorlar.
Ayrıca bu şirketler, yapay zekayı mevcut süreçlere eklemek yerine iş akışlarını yeniden tasarlıyor. Bunu yapanların oranı %57 ile genel ortalamanın (%20) neredeyse üç katı.
Liderlik taahhüdü de belirgin fark yaratıyor: yüksek performanslı kurumların yarısına yakını, üst yönetimlerinin yapay zeka girişimlerine sahip çıktığını söylüyor.
Finansal olarak da daha cesurlar. Bu kurumların %35’i toplam dijital bütçesinin beşte birinden fazlasını yapay zekaya ayırıyor; bu oran diğerlerinde yalnızca %7.
Risk yönetimi gelişiyor Rapor, şirketlerin yapay zeka risklerini yönetme konusunda daha olgun hale geldiğini gösteriyor. Ortalama olarak bir kuruluş dört farklı riski aktif biçimde izliyor. En sık yaşanan sorun “doğruluk” hataları (%30), aynı zamanda en çok önlem alınan risk (%54).
Siber güvenlik ikinci sırada (yüzde 51). Açıklanabilirlik eksikliği ise daha az ele alınsa da önemli bir sorun olarak duruyor (%14 deneyimleyen, %28 önlem alan).
Yüksek performanslı şirketler, daha fazla riskle karşılaşıyor ancak bunları yönetmede de daha başarılı. Raporda bu durum “yüksek performans paradoksu” olarak adlandırılıyor: AI’yı daha derin ve iddialı biçimde kullananlar, aynı zamanda daha çok hata riskiyle yüzleşiyor.
Sayılarla 2025’te yapay zeka:
- %88 şirket en az bir alanda AI kullanıyor
- %62 yapay zeka ajanlarıyla deney yapıyor
- %39 EBIT etkisi bildirdi
- %64 inovasyon artışı yaşadı
- %56 üretim maliyetlerini düşürdü
- %32 önümüzdeki yıl istihdam düşüşü bekliyor
- %51 siber güvenlik riskini yönetiyor
Daha fazla bilgi için McKinsey Raporu sayfasını inceleyebilirsiniz.